Documentatie in vier lagen, voor vier lezers: wie het gebruikt, wie het idee wil begrijpen, wie het bouwt, en wie verder wil.
1 · Voor wie het gebruikt beweegt met de code
/sluiting — de stand van één gebied
Je kiest een gebied. Je ziet één groot getal: de index van 0 tot 100. Honderd betekent dat het water zo hoog staat als het in dit gebied ooit stond in de maatlat-periode; nul betekent zo laag als het ooit stond. Daaronder staat de stand in woorden (sluitend, vasthoudend, rust, openend, open), de week waarop de laatste meting valt, en de trend over negentig dagen. Staat de jongste meting meer dan vier maanden terug, dan zegt de pagina dat er geen actuele stand is — zij trekt niets door.
Daaronder het verloop als lijn, wat eronder zit (de vier aflezingen met hun soort), en de meetpunten zelf met hun maaiveldhoogte. Elke aflezing draagt een etiket: gemeten, afgeleid of gat. Afgeleid betekent: uitgerekend uit een andere aflezing, dus geen onafhankelijke bevestiging. Gat betekent: hier is nog niets.
/api/sluiting — de stand als gegevens
Geeft het gebied, de maatlat, de meetpunten, de huidige stand en de weekreeks. Parameter gebied (standaard zegveld).
/api/sluiting/gebieden — welke gebieden bevroren zijn
/api/sluiting/voorraad — de bodemboringen in het gebied
/api/sluiting/plan — het gehashte plan en de uitkomst
2 · Voor wie het idee wil begrijpen blijvend
Klimaatbeleid stuurt op één getal: de CO2 in de lucht. Dat getal heeft geen adres. Niemand kan een wereldgemiddelde op zijn eigen grond aanraken. Een maas heeft wél een adres: een boer op veen wiens land zakt, een waterschap dat elke week een peil vaststelt.
Een maas sluit als wat rondgaat terugkomt. Voor water betekent dat: het water blijft. Waar het peil zakt, loopt het water weg en blijft de warmte op de grond — en in veen verdwijnt dan ook de koolstof. Peil en koolstofvoorraad zijn één toestand, twee wijzers.
Daarom telt dit instrument geen uitstoot maar sluiting, en doet het dat op de plek zelf. De maatlat is per peilbuis, niet landelijk: wat hoog is in Zegveld is niet hoog op de Veluwe. De index zegt waar deze buis staat ten opzichte van zijn eigen verleden.
Wat het niet is. Geen alarm en geen drempel. Drie keer eerder faalde een vaste drempel op een spanningsmaat (hartritme, conflict, grokking); hier wordt alleen een stand getoond. Geen wereldgemiddelde: de index heeft een adres of hij bestaat niet. Geen advies: wat iemand met een peil doet, is aan het waterschap en de bewoners.
3 · Voor wie het bouwt beweegt met de code
Bronnen. Basisregistratie Ondergrond (publiek.broservices.nl), open en zonder sleutel: GMW (waar staat de buis, maaiveld in m NAP), GLD (de meetreeks in m NAP), BHR-P (bodemkundige boringen). Stand onder maaiveld = (maaiveld − stand) × 100 cm.
De koppeling put → dossier. De BRO kent geen gebiedszoek op dossiers. De weg loopt via de bronhouders van de putten in het gebied: al hun dossierkoppen ophalen en houden wat bij een put in het gebied hoort. Een volledig dossier is ~56 MB; met een leeg observatievenster komt dezelfde kop terug in ~2 kB. Deze stap draait één keer (bevries.mjs) en wordt bevroren in gebieden/<naam>.json.
De maatlat. Per meetpunt 101 kwantielen over een vaste periode, uit de reeks zelf. De rang wordt omgekeerd: ondiep water = hoge score. Meetpunten met te weinig metingen in die periode doen niet mee. De maatlat wordt na vaststelling niet herzien; een nieuwe maatlat is een nieuwe versie van het plan.
De index. Per week de mediaan van de scores over de meetpunten — mediaan en niet gemiddelde, zodat één droge buis het gebied niet kantelt. Trend = verschil met dertien weken terug.
Niet stil falen. Bij het bouwen bleek een stille catch 720 mislukte verzoeken ononderscheidbaar te maken van "niets gevonden". Elke lus telt nu haar mislukkingen en breekt af als ze oplopen. De BRO knijpt af met 429; het ophalen wacht en probeert opnieuw.
Bestanden. bro.mjs · bevries.mjs · maatlat.mjs · sluiting.mjs · route.mjs · pagina.html · plan-sluitingsindex-1.md (+ .sha256) · uitkomst-sluitingsindex-1.md
4 · Voor wie verder wil blijvend
Dezelfde machine draait al twee keer elders: het streek-weer van de MAZE-bank en de Conflict Weather Gauge. Bevroren maatlat, kwantielrang, stand, trend. Wie een derde gebied wil toevoegen, draait bevries.mjs met een naam en een punt.
Open: de twee ontbrekende aflezingen. Bodemdaling vergt InSAR (bodemdalingskaart.nl levert alleen downloads, geen API). Perceelstemperatuur vergt een satelliet-pijplijn. Zolang die er niet zijn, staan ze als gat op de pagina — niet als nul.
De essays waar dit uit volgt: Het getal en de toestand en Wat CO2 met de warmte doet. Het verschil: in die essays is het rekenwerk op gepubliceerde waarden van anderen. Dit is het deel dat nog niet bestond.